Küçük Prens’in en sevilen sahnelerinden biri, çölde bir tilkiyle karşılaştığı andır. Prens yalnızdır ve tilkiye birlikte oynamayı önerir. Tilki reddeder: Onunla oynayamaz, çünkü henüz evcilleştirilmemiştir.
Prens bu kelimenin ne anlama geldiğini sorar. Tilkinin cevabı, kitabın belki de en derin fikridir: Evcilleştirmek, bağ kurmak demektir. Şu an prens onun için binlerce çocuktan biridir, kendisi de prens için binlerce tilkiden biri. Ama birbirlerini evcilleştirirlerse, birbirleri için dünyada tek olacaklardır.
Saint-Exupéry’nin bu sahnesi, ilişkiler hakkında söylenmiş en sade ve en doğru şeylerden birini anlatır: Bağ kendiliğinden oluşmaz. Kurulur.
Bağ kurmanın zamanı
Tilki, prense nasıl evcilleştirileceğini anlatır. Her gün biraz daha yakına oturmalıdır. Önce uzaktan, sessizce bakmalı, kelimeler kullanmamalıdır, çünkü kelimeler yanlış anlaşılmalara yol açar. Ve her gün, aynı saatte gelmelidir.
Tilkiye göre aynı saatte gelmek önemlidir. Çünkü prens hep aynı saatte gelirse, tilki bir saat öncesinden mutlu olmaya başlayacaktır. Beklemenin kendisi, sevginin bir parçası olacaktır.
Bu, bağ kurmanın en temel koşullarından birini anlatır: tutarlılık. Güven, büyük jestlerle değil, tekrar tekrar gösterilen küçük, öngörülebilir varlıklarla oluşur. Bir çocuk için her akşam aynı saatte gelen bir ebeveyn. Bir yetişkin için her hafta aynı saatte süren bir buluşma.
Haftalık seansların aynı gün ve aynı saatte yapılması da bu yüzden önemlidir. Bu düzen, ilişkiye bir güvenilirlik kazandırır. Sevgiyi Sınayan yazısında anlattığım gibi, güvenmekte zorlanan biri için bu tutarlılık başlı başına iyileştirici bir deneyim olabilir.
Tek olmak
Prensin gezegeninde tek bir gülü vardır. Dünyaya geldiğinde, binlerce aynı gülün bulunduğu bir bahçe görür ve yıkılır: Onun gülü sıradan bir gülmüş. Tilki ona başka bir şey gösterir. Gülünü özel kılan şey, onun benzersizliği değil, prensin ona harcadığı zamandır. Onu suladığı, koruduğu, dinlediği her an.
Bu fikir, idealleştirmeyle ilgili yazılardaki döngülere güzel bir karşılık verir. Aylak Adam’ın Aradığı ve Emma Bovary’nin Bitmeyen Hayali yazılarında, kusursuz birini arayan ve gerçek insanlarla bağ kuramayan karakterleri anlatmıştım. Tilki ise başka bir yol gösterir: Biri bizim için özel olduğu için bağ kurmayız. Bağ kurduğumuz için özel olur.
Bağ kurmanın riski
Prens ayrılma zamanı geldiğinde tilki ağlayacağını söyler. Prens şaşırır: Madem bu kadar üzülecekti, evcilleştirilmek ona ne kazandırmıştı?
Tilkinin cevabı çok güzeldir. Eskiden buğday tarlaları ona hiçbir şey ifade etmezdi. Ama prensin saçları buğday renginde olduğu için, artık buğdaya her baktığında onu hatırlayacak ve rüzgârın buğdaylarda çıkardığı sesi sevecektir.
Bağ kurmak, kaybetme riskini de beraberinde getirir. Hep Bir Adım Önde yazısındaki Can ya da Yakınlaştıkça Uzaklaşan yazısındaki Ekin gibi biri, bu riski almaktansa hiç evcilleştirilmemeyi seçer. Ama tilki bize şunu hatırlatır: Ayrılık, kurulan bağı silmez. Buğday tarlaları, artık sonsuza dek başka bir renktedir.
Sorumluluk
Tilkinin prense söylediği son şeylerden biri, evcilleştirdiği şeyden sorumlu olduğudur. Bağ kurmak yalnızca bir duygu değil, bir sorumluluktur da. Bir ilişkiye emek vermek, onu korumak, ona zaman ayırmak gerekir.
Belki de Küçük Prens’in çocuk kitabı gibi görünüp yetişkinlere bu kadar dokunmasının nedeni budur. Hepimiz bir yerde tilkiyiz: evcilleştirilmeyi bekleyen, ama bunun riskinden korkan. Ve hepimiz bir yerde prensiz: bir bağın değerini, ancak ona zaman harcadığımızda anlayan.